Akebia pięciolistkowa 'Alba' Akebia quinata 'Alba'

Opis szczegółowy produktu

Akebia pięciolistkowa 'Alba' - półzimozielone, miejscami częściowo zimozielone pnącze wijące pochodzące ze wschodniej Azji, gdzie rośnie na skrajach lasów, w zaroślach i na zboczach, często w półcieniu wyższych drzew. W naszych warunkach klimatycznych dorasta do 4-6 m wysokości, a przy odpowiednim prowadzeniu pędy mogą przyrastać rocznie o 1-2 m. Pędy są cienkie, giętkie i drewniejące, z czasem tworzą gęstą plątaninę, która łatwo pokrywa pergolę lub mur. Liście są dłoniasto złożone z pięciu eliptycznych listków, ciemnozielone, od spodu jaśniejsze, sprawiają wrażenie delikatnych, a jednocześnie tworzą zwartą ścianę zieleni. W łagodne zimy część liści utrzymuje się na roślinie, w chłodniejszych regionach pnącze raczej je zrzuca. W kwietniu i maju rozwijają się grona drobnych kwiatów, które u odmiany 'Alba' są kremowobiałe do śmietankowych, o słodkim, intensywnym zapachu przypominającym połączenie czekolady i wanilii. Kwiatostan zawiera kwiaty męskie i żeńskie, dzięki czemu roślina może zawiązywać owoce nawet jako pojedynczy okaz, obfitszy plon zapewnia jednak posadzenie dwóch genetycznie różnych roślin gatunku Akebia quinata. Owoce dojrzewają we wrześniu i październiku, mają podłużny, ogórkowaty kształt, skórka bywa zielonkawa do fioletowawej, a wewnątrz znajduje się biały do kremowego, miękki miąższ z drobnymi nasionami. Miąższ ma delikatnie słodki smak, w krajach pochodzenia traktowany jest raczej jako sezonowy przysmak, nadaje się do bezpośredniego spożycia, do deserów i sałatek. Roślina przyciąga owady zapylające, a w kompozycjach ogrodowych dobrze łączy się z powojnikami, różami pnącymi oraz zimozielonymi krzewami, które podkreślają jej delikatną fakturę.

Uprawa: W naszych warunkach klimatycznych najlepsze jest stanowisko słoneczne lub półcieniste, osłonięte przed najsilniejszymi wiatrami północnymi i wschodnimi. Akebia znosi także lekki cień, jednak w cieplejszych miejscach i w pełnym słońcu kwitnie i owocuje znacznie lepiej. Gleba powinna być przepuszczalna, próchniczna do gliniastej, dobrze zdrenowana, o średniej zasobności w składniki pokarmowe. Optymalne pH wynosi około 6,0-7,5. Rośliny sadzi się najczęściej od marca do maja lub od września do października, a rośliny w pojemnikach, zależnie od pogody, przez cały sezon bez mrozów. Przy sadzeniu zaleca się przygotowanie solidnej podpory - pergoli, słupa, kratownicy lub systemu linek - do której stopniowo prowadzi się pędy. W pierwszych latach po posadzeniu ważne jest regularne podlewanie, zwłaszcza w okresach suszy, później roślina znosi krótkotrwały brak wody, jeśli gleba jest ściółkowana. Wiosną korzystne jest zasilenie kompostem lub nawozem organicznym do roślin ozdobnych i owocowych. Cięcie polega na prześwietleniu i skróceniu najdłuższych pędów po kwitnieniu lub wczesną wiosną, co pozwala zachować przejrzysty szkielet pnącza i pobudza rozkrzewianie. Mrozoodporność wynosi około -20 do -25 °C, w osłoniętym miejscu i ze ściółką nad systemem korzeniowym roślina dobrze zimuje w większości regionów. Spośród szkodników mogą sporadycznie pojawiać się mszyce, ogólnie jest to jednak odporne i niewymagające pnącze, odpowiednie zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych ogrodników szukających połączenia zapachu i struktury. 

Autor: Jana | Rewizja: 3.12. 2025