Powojnik 'Stefan Franczak' Clematis 'Stefan Franczak'

Opis szczegółowy produktu

Powojnik 'Stefan Franczak' - wczesny powojnik wielkokwiatowy z kolekcji polskiego hodowcy Szczepana Marczyńskiego, który nadał odmianie imię na cześć jezuity brata Stefana Franczaka, znanego hodowcy powojników. Jest to sezonowe pnącze o średniej sile wzrostu, dorastające zwykle do około 1,7–2 m wysokości i około 0,8–1 m szerokości. Liście są średnio zielone, pojedyncze lub trójdzielne i tworzą lekką, a zarazem dość gęstą osłonę wokół podpory. Kwiaty o średnicy około 8–10 cm są pojedyncze, gwiaździste, zwykle z sześcioma działkami okwiatu. Mają intensywnie fioletowoniebieską barwę z jaśniejszym paskiem, który ku nasadzie blednie niemal do bieli, a na brzegach barwa może przechodzić w jaśniejszy odcień. W środku wyróżniają się żółte pylniki na białych nitkach. Główne kwitnienie przypada na czerwiec i lipiec na zeszłorocznych pędach, a w sprzyjające lata później pojawia się słabsza druga fala kwitnienia na nowych pędach. W kompozycjach ogrodowych odmiana sprawdza się przy mniejszych pergolach, drewnianych lub metalowych kratach oraz w połączeniu z krzewami, zwłaszcza o liściach żółtych lub złotozielonych, na których tle fioletowoniebieska barwa kwiatów dobrze się wyróżnia. Należy do 2. grupy cięcia powojników.

Uprawa: Powojniki wymagają stanowiska słonecznego do półcienistego z chłodniejszą, zacienioną strefą korzeniową. Wierzchołki pędów dobrze rosną w świetle, korzenie lepiej w półcieniu, dlatego wokół podstawy roślin często sadzi się niższe byliny lub stosuje ściółkę. Gleba powinna być głębsza, próchniczna, dobrze przepuszczalna, zasobna w składniki pokarmowe i stale umiarkowanie wilgotna. Odpowiednie pH wynosi około 6–7. Do cięższych gleb gliniastych warto dodać piasek i kompost, w glebach lekkich, piaszczystych pomaga ściółka z kory. Rośliny sadzi się w odległości około 30–40 cm od podpory. Szyjkę korzeniową umieszcza się nieco poniżej poziomu otaczającego terenu, co zwiększa odporność i sprzyja wytwarzaniu nowych pędów. Na jeden metr bieżący podpory przeznacza się 1–2 rośliny, zależnie od pożądanej gęstości. W pierwszym roku glebę utrzymuje się równomiernie wilgotną, później powojnik znosi krótkotrwałą suszę, jednak dłuższe okresy bez wody ograniczają kwitnienie. Wiosną stosuje się kompost lub nawóz do bylin kwitnących. Kwitnie na starszych i częściowo na nowych pędach. Mrozoodporność dojrzałych roślin sięga około −25 °C, przed zimą młode sadzonki zabezpiecza się warstwą skoszonej trawy lub stroiszem, aby roślina nie przemarzła. Przy długotrwałej wilgoci roślina może cierpieć na więdnięcie powojników, dlatego zaleca się przewiewne stanowisko, glebę nieprzemoczoną i umiarkowane nawożenie azotem.

Autor: Kristýna | Rewizja: 09.12.2025

Cięcie powojników:

1. grupa - obejmuje powojniki kwitnące mniej więcej od maja na krótkich pędach wyrastających ze starego drewna. Cięcie w tej grupie nie jest konieczne (ewentualnie tylko krótko po przekwitnieniu).

2. grupa - obejmuje powojniki kwitnące na początku lata. Kwiaty tworzą się w maju i czerwcu na zeszłorocznych pędach, a następnie w mniejszym stopniu pojawiają się jeszcze w sierpniu i wrześniu. Cięcie powinno być delikatne, na wysokości około 1,5 m nad ziemią, wykonane przy sprzyjającej pogodzie w okresie od listopada do marca. Przed ruszeniem wegetacji usuwa się jedynie słabe i obumarłe pędy.

3. grupa - obejmuje powojniki wielkokwiatowe kwitnące latem. Wymagają one corocznego silnego cięcia. U młodych sadzonek pędy skraca się na wysokość około 0,2–0,4 m nad ziemią, starsze pozostawia się wyżej, około 0,3–0,5 m nad ziemią. Cięcie wykonuje się przy sprzyjającej pogodzie w okresie od listopada do początku marca - najlepszy jest czas, gdy pąki zaczynają już nabrzmiewać.